Η περιοδοντίτιδα αποτελεί μια προχωρημένη μορφή φλεγμονής των ιστών που στηρίζουν τα δόντια, η οποία έχει ως αποτέλεσμα την προοδευτική απώλεια πρόσφυσης των δοντιών στο οστό, την απώλεια οστού, τον σχηματισμό περιοδοντικών θυλάκων και την υποχώρηση των ούλων.

Αποτελεί την κύρια αιτία απώλειας δοντιών, συνεπώς έχει αισθητικές αλλά και λειτουργικές συνέπειες.

Πάνω απ' όλα, η περιοδοντίτιδα σχετίζεται με παθήσεις που προκαλούν γενικές φλεγμονώδεις αντιδράσεις στον οργανισμό.

Η διάγνωσή της γίνεται με περιοδοντική εξέταση από τον οδοντίατρο και με ευρήματα από την ακτινογραφική εξέταση.

• Βακτηριακή πλάκα στα δόντια (οδοντική πλάκα, βιοφίλμ) Η πλάκα είναι η κύρια αιτία φλεγμονής των ούλων (ουλίτιδα). Αν η βακτηριακή πλάκα δεν αφαιρείται από τα δόντια τακτικά, τα ούλα αντιδρούν με φλεγμονή, δηλαδή γίνονται εξέρυθρα, οιδηματώδη (πρήζονται) και αιμορραγούν με τον παραμικρό ερεθισμό. Η χρόνια αθεράπευτη φλεγμονή των ούλων οδηγεί στη μετεξέλιξη της ουλίτιδας σε περιοδοντίτιδα.

• Πέτρα (τρυγία) Η πέτρα είναι ενασβεστιωμένη οδοντική πλάκα, η οποία μπορεί να σχηματιστεί κάτω ή πάνω από τη γραμμή των ούλων. Η πέτρα πρέπει να αφαιρείται από τον οδοντίατρο σε τακτική βάση. Η επιφάνειά της είναι αδρή και γι’ αυτό αποικίζεται από βακτήρια ξανά και ξανά. Ο σχηματισμός της πέτρας θα έπρεπε να προληφθεί με καλή και τακτική στοματική υγιεινή στο σπίτι. Η χρόνια παραμονή της πέτρας προάγει τον σχηματισμό περιοδοντικής νόσου.

• Κάπνισμα  Το κάπνισμα δεν είναι απλά αρνητικό για τη γενική υγεία. Εκτός από το αναπνευστικό και καρδιαγγειακό σύστημα, τα ούλα επίσης επηρεάζονται σημαντικά από το κάπνισμα. Ακόμη και με πολύ καλή υγιεινή στο σπίτι, οι καπνιστές παρουσιάζουν μεγαλύτερη απώλεια οστού στη γνάθο. Γι’ αυτό οι καπνιστές είναι πιο πιθανό να αναπτύξουν περιοδοντικούς θυλάκους και να έχουν μεγαλύτερο αριθμό βλαβερών βακτηρίων. Οι καπνιστές επίσης δεν ανταποκρίνονται το ίδιο καλά στη θεραπεία των ούλων σε σύγκριση με τους μη καπνιστές, με αποτέλεσμα να έχουν σημαντικά μεγαλύτερο κίνδυνο απώλειας δοντιών νωρίτερα. 

• Συστηματικά νοσήματα (π.χ. σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2) Οι διαβητικοί των οποίων τα επίπεδα σακχάρου δεν ελέγχονται έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο ανάπτυξης περιοδοντίτιδας. Επίσης, οι ασθενείς με περιοδοντίτιδα διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο για διαβήτη. Η διερεύνηση και για τις δύο παθήσεις είναι απαραίτητη, καθώς η θεραπεία της μιας έχει θετική επίδραση στη θεραπεία της άλλης. Γι’ αυτό είναι σημαντική η εξέταση των διαβητικών από οδοντίατρο και των ασθενών με περιοδοντίτιδα από ενδοκρινολόγο.

• Διατροφή Η επίδραση μιας ανθυγιεινής δίαιτας στα ούλα συχνά υποεκτιμάται. Αυτό αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης τόσο διαβήτη όσο και περιοδοντίτιδας.

• Στρες Το στρες μειώνει την άμυνα των περιοδοντικών ιστών σε παθογόνα βακτήρια. Όσοι βιώνουν άγχος έχουν αυξημένο κίνδυνο ανάπτυξης περιοδοντίτιδας, καθώς οι μεγαλύτερες συγκεντρώσεις βακτηρίων επηρεάζουν αρνητικά το ήδη εξασθενημένο αμυντικό σύστημα.

• Γενετική προδιάθεση Εξαιτίας γενετικών διαφορών, η ανοσιακή απάντηση ενάντια στα παθογόνα βακτήρια μπορεί να ποικίλει. Ως αποτέλεσμα, η περιοδοντίτιδα μπορεί να επηρεάζει διαφορετικά τον κάθε άνθρωπο και να υπάρχει κληρονομικότητα στη νόσο.

• Ηλικία Λόγω της χρόνιας φύσης της πάθησης, οι συνέπειες της περιοδοντίτιδας συχνά γίνονται εμφανείς σε μεγάλη ή πολύ μεγάλη ηλικία. Επειδή η ασθένεια εξελίσσεται αργά, οι ασθενείς δεν αντιλαμβάνονται τα πρώτα προβλήματα μέχρι να είναι ήδη αργά. Αν μείνει αθεράπευτη ή αντιμετωπιστεί ανεπαρκώς, μπορεί να οδηγήσει σε μεγαλύτερη απώλεια οστού, περισσότερα απολεσθέντα δόντια, δυσκολία στη ρύθμιση του διαβήτη και αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων.

Μερικά από τα συμπτώματα που μπορεί να υπάρχουν είναι:

• Αιμορραγία ούλων

• Ερυθρότητα, πρήξιμο και ευαισθησία

• Υποχώρηση ούλων και αποκάλυψη ριζών

• Κακοσμία

• Κινητικότητα δοντιών